|
چشمه های رزق و روزی وراههای ثروتمند شدن
اولا بدانیم که رزق فقط پول و درآمد نیست، بلکه هر نعمتی که از جانب خداوند منّان به بندهاش میرسد، از نعمت سلامتی و علم گرفته تا پدر، مادر، همسر و اولاد و تا ایمان و معنویت یا توفیق توبه و زیارت و نیز متاع دنیا، و کلاً هر آن چه به انسان فایده برساند، همه رزق است در دعا مىخوانیم: «الّلهم ارزقنى توفیق الطاعة و بُعد المعصیة» خداوندا! توفیق بندگى خودت و دورى از گناه را روزى من كن. قرآن راههای افزون شدن روزی را خیلی زیبا به ما آموخته و مىفرماید: «لئن شكرتم لازیدنّكم»( ابراهیم، 7) اگر شكر كنید، شما را با دادن روزى زیاد مىكند. «استغفروا ربّكم... یرسل السماء علیكم مدرارا»( هود، 52 . از پروردگارتان استغفار كنید، او براى شما باران مىفرستد. «و مَن یتّق اللّه یجعل له مَخرجاً و یرزقه من حیث لا یحتسب»( طلاق، 2 - 3) هر كه نسبت به خدا پروا داشته باشد، او را از بن بست نجات داده و از راهى كه محاسبه نمىكند، روزى مىدهد دوما بدانیم که کثرت مال، دلیل بر کثرت رزق نیست، چرا که معلوم نیست آن مال قابل استفاده باشد و درست نیز مصرف شود و فایدهای هم برساند، شاید فقط اندوخته باشد و یا به جای فایده، ضرر برساند، به آن که دیگر نمیتوان رزق گفت. «رزق، چیزى است كه مورد انتفاع واقع شود و ربطى به زیادى و كمى مال ندارد - ترجمه المیزان، ج3، ص221» و سوما بدانیم که آن چه حاصل میگردد و در راه باطل و حرام مصرف میگردد، رزق خدا نیست، بلکه معلول و محصول گناه و ابزاری برای هبوط و هلاکت بیشتر است که انسان برای خود مهیا میکند. حال به چند آیه از قرآن کریم در خصوص «رزق» توجه نماییم: الف – قبل از هر چیزی دقت و باور کنیم که رزقِ مرزوق با رازق است و رازق نیز همان خالق و ربّ است: «وَ ما مِنْ دَابَّةٍ فِی الْأَرْضِ إِلَّا عَلَى اللَّهِ رِزْقُها» (هود، 6) ترجمه: هیچ جنبدهاى در زمین نیست مگر آنكه رزقش به عهده خداست. پس دیگران چیزی ندارند که بخواهند رازق خود یا غیر خود باشند، بلکه همه فقیر، عبد و مروزق هستند، لذا باید رزق را از او (رازق) طلب نمود و دانسته و ندانسته یا عمداً و سهواً، دیگری را در رزاقیت شریک ندانست. ب – سپس باور کنیم که خداوند غنی و کریم، ما را خلق نکرده است که یک عمر برای یافتن رزق برای تأمین معاش دنیا بدویم، آن را خودش بر عهده گرفته است، بلکه فرمود شما را برای عبادت (بندگی) خلق کردم تا رشد کنید و خلیفةالله شوید و مقرب درگاهم گردید، من که نگفتم بدوید برای من ناب و آب و رزق بیاورید، گفتم ایمان و اخلاص و عمل صالح بیاورید که به نفع خودتان است: «وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ، ما أُرِیدُ مِنْهُمْ مِنْ رِزْقٍ وَ ما أُرِیدُ أَنْ یُطْعِمُونِ، إِنَّ اللَّهَ هُوَ الرَّزَّاقُ ذُو الْقُوَّةِ الْمَتِینُ» (الذاریات، 58) ترجمه: من جن و انس را نیافریدم مگر براى اینكه عبادتم كنند، نه مىخواهم مرا روزى دهند، و نه طعامم دهند، چون كه خدا رزاق و داراى نیرویى متین است. پس سعی و تلاش در بندگی، قدر و اندازه و ظرفیت انسان را برای اخذ و کسب رزق خدا افزایش میدهد. لذا اگر فرمود کار و تلاش کنید و برای انسان چیزی به جز تلاش او نیست، یعنی کار برای کسب رزق و روزی و افزایش ظرفیت و نقشآفرینی در چرخه حیات، لازمه رشد انسان است. ج – پس اصل و تکلیف عبادت و بندگی است و اعلاءترین تجلی عبادت، همانا نماز است. فرمود: «إِنَّنِی أَنَا اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنَا فَاعْبُدْنِی وَأَقِمِ الصَّلَاةَ لِذِكْرِی» (طه، 14) ترجمه: منم الله، (خدایى كه) جز من خدایى نیست پس مرا پرستش كن و به یاد من نماز برپا دار. از این رو فرمود که برو اهل خود (خانواده، نزدیکان، آشنایان و ...) را به نماز امر کن، من که از تو رزق و روزی نخواستم که بیتوجه به بندگی و نماز، همه عمرت را صرف آن کنی، بلکه رزق را من میدهم، تو دنبال بندگی برو: «وَأْمُرْ أَهْلَكَ بِالصَّلَاةِ وَاصْطَبِرْ عَلَيْهَا لَا نَسْأَلُكَ رِزْقًا نَّحْنُ نَرْزُقُكَ وَالْعَاقِبَةُ لِلتَّقْوَى» (طه، 132) ترجمه: و کسان خود را به نماز امر كن و خود (نيز) با همه نيرو بر (مراعات) آن شكيبايى كن، ما از تو هيچ روزى نمىطلبيم (تا توانش را نداشته باشى)، اين ماييم كه تو را روزى مىدهيم، و عاقبت (نيك) از آن تقواست. پس نماز سبب افزایش توان و ظرفیت اخذ فضل و رحمت الهی و فراوانی رزق و روزی میشود. د – با توجه به نکات فوق، معلوم میشود که اگر رزق و روزی ما کم است و دچار گرفتاری میشویم، در حالی که خدای غنی، کریم، منّان و رزاق، روزی دهنده است، لابد ما مشکلی برای اخذ رحمت و نعمت بیکران الهی داریم. باورها و کارهایی داریم که خوب نیست، سوء است، فحشاء (زشت کاری) است و این امور مانع گشایش و افزایش رزق (معنوی و مادی) و بالتبع بروز مشکلات در زندگی میگردد و بدترین گناه همان فراموش کردن خدا و ترک ذکر خدا (که بیان شد در نماز متبلور است) میباشد، لذا فرمود: «وَمَنْ أَعْرَضَ عَن ذِكْرِي فَإِنَّ لَهُ مَعِيشَةً ضَنكًا وَنَحْشُرُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ أَعْمَى» (طه، 124) ترجمه: و هر كس از ياد من دل بگرداند در حقيقت زندگى تنگ [و سختى] خواهد داشت و روز رستاخيز او را نابينا محشور مىكنيم. روزی جوانی به حضور امام صادق(ع) آمد و عرض کرد: سرمایه ندارم. امام فرمود: درستکار باش! خداوند روزی را می رساند. جوان بیرون آمد. در راه، کیسه ای پیدا کرد. هفتصد دینار در آن بود. با خود گفت: باید سفارش امام (ع) را عمل نمایم، لذا من به همه اعلام می کنم که اگر همیانی ( کیسه ای) گم کرده اند نزد من آیند. با صدای بلند گفت: هر کس کیسه ای گم کرده، بیاید نشانه اش را بگوید و آن را ببرد. فردی آمد و نشانه های کیسه را گفت، کیسه اش را گرفت و هفتاد دینار به رضایت خود به آن جوان داد. جوان برگشت به حضور حضرت و قضیه را گفت. حضرت فرمود: این هفتاد دینار حلال بهتر است از آن هفتصد دینار حرام و آن را خدا به تو رساند. جوان با آن پول تجارت کرد و بسیار غنی شد ﻫ – حال که باورهای غلط و مشرکانه، اعمال زشت و گناهان، سبب تنگی و گرفتاری معیشت میشود، معلوم است که استغفار (طلب بخشش) و توبه (بازگشت از گناه)، که آن نیز مصداقی برای عبادت است، سبب گشایش، افزایش و برکت رزق (دنیوی و اخروی) میگردد – لذا فرمودهاند که هر گاه دچار گرفتاری یا تنگی رزق شدید، زیاد استغفار کنید و خداوند متعال وعده فرمود: «وَأَنِ اسْتَغْفِرُواْ رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُواْ إِلَيْهِ يُمَتِّعْكُم مَّتَاعًا حَسَنًا إِلَى أَجَلٍ مُّسَمًّى وَيُؤْتِ كُلَّ ذِي فَضْلٍ فَضْلَهُ وَإِن تَوَلَّوْاْ فَإِنِّيَ أَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ كَبِيرٍ» (هود، 3) ترجمه: و اينكه از پروردگار خود آمرزش بخواهيد، سپس به سوى او بازگرديد تا شما را با بهره خوشى (از زندگى) تا مدّتى معين (در نهایت مرگ) برخوردار نمايد و به هر صاحب فضلى فضل او را (پاداش دنيوى و اخروى كمالات هر صاحب كمالى را به تناسب كمالش) عطا نمايد. و اگر روى بر تابيد، بىترديد من بر شما از عذاب روزى بزرگ بيم دارم. انسان ها در زندگی خود به دنبال برکت و افزایش روزی هستند و همه تلاش های روزانه خود را نیز در همین جهت، سامان دهی می کنند، اما باید متوجه بود که غیر از عوامل مادی و اقتصادی، آنچه که واقعا برکت زاست عوامل معنوی است؛ مثل صدقه دادن، دعای پدر و مادر و از جمله آن ها تلاوت قرآن است. در حدیث آمده است: «خانه ای که در آن قرآن زیاد بخوانند، خیر و برکتش فزونی گیرد، ملائکه در آن وارد شود و شیاطین دورش نگردند و نورش به اهل آسمان نور دهد؛ آن گونه که ستاره های آسمان به اهل زمین روشنایی دهند و خانه ای که در آن قرآن تلاوت نشود و اهلش نام خدا را نبرند، برکتش کم شود و مفّر ملائکه و مأمنِ شیاطین گردد.» برخی افراد برای کسب رزق و روزی هر چه تلاش می کنند راه بجایی نمی برند و به اصطلاح "همیشه هشتشان گرو نُهشان است" اما راه کاری برای این افراد وجود دارد؟ "دست به هر شغلی می زنم، ناکام می شوم؛ برای بهبود درآمد و زیاد شدن روزی چه کنم؟" این عنوان پرسشی است که از آیت الله بهجت ره پرسیده شده است. ایشان در جواب این پرسش فرمودند:« زیاد استغفار کنید و اگر نتیجه ندیدید، بدانید یا کم استغفار کرده اید یا با اعتقاد کامل « استغفرالله » نگفته اید. در روایات با هر سه لفظ آمده است که اگر کسی "ملازم" استغفار شد یا "پیوسته" استغفار کند یا زیاد استغفار کرد خداوند او را از هر همّ و غمّی رها می کند و از هر تنگنائی راه برون رفت برای وی قرار می دهد و از جایی که گمان نمی کرد روزی اش می دهد. افزايش توان در آيه 52 سوره مباركه هود آمده است «ِ اسْتَغْفِرُوا رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُوا إِلَيْهِ يُرْسِلِ السَّماءَ عَلَيْكُمْ مِدْراراً وَ يَزِدْكُمْ قُوَّةً إِلى قُوَّتِكُم» استغفار و توبه كنيد پس از استغفار و توبه آسمان بارانش را بر شما ميبارد و توان شما هم اضافه ميشود كلينى به سند معتبر از حضرت صادقعليه السلام روايت كرده استكه هر كه در دو ماه پياپى هر روز چهارصد مرتبه اين دعا را بخواند خدا علم بسيار ومال بسيار او را كرامت فرمايد اين است دعا: اَسْتَغْفِرُاللَّهَ الَّذى لا اِلهَ اِلاَّ هُوَ الْحَىُ الْقَيُّومُ الرَّحْمنُ الرَّحيمُ بَديعُ السَّمواتِ وَالْأَرْضِ مِنْ جَميعِ ظُلْمى وَ جُرْمى وَ اِسْرافى عَلى نَفْسى وَ اَتُوبُ اِلَيْهِ اغلب مردم و حتی متدینین و خوبان، از معصیت بودن بسیاری از کارها غافلند و به گناه بودن آن توجهی ندارند. باتوجه به گناهانی که غالباً مورد غفلت ماست و باعث دوری ما از درگاه حضرت احدیت و نزول بلیات مهلکه میباشد امام على عليهالسلام : الاستِغفارُ يَزِيدُ في الرِّزقِ . استغفار ، روزى را مىافزايد . بحار الأنوار : 93 / 277 / 4 منتخب ميزان الحكمة : 428 درجائی دیگر فرمودند عنه عليهالسلام : اِستَغفِرْ تُرزَقْ . استغفار كن ، تا روزى داده شوى . مستدرك الوسائل : 12 / 122 / 13686 منتخب ميزان الحكمة : 428
كَانَ عَلِيٌّ علیه السلام يَسْتَغْفِرُ سَبْعِينَ مَرَّةً فِي سَحَرِ كُلِّ لَيْلَةٍ بِعَقِبِ رَكْعَتَيِ الْفَجْرِ: مطلب مهم علامه نوری در کتاب (دارالسلام) می نویسد: امام رضا علیه السلام از پدران بزرگوار خود نقل میکنند که امام حسین علیه السلام فرمودند: روزی نزد امیرالمؤمنین نشسته بودم که عربی وارد شد و عرض کرد یا امیرالمؤمنین! من مرد عیالمند و فقیر هستم و مالی که زندگی مرا کفایت کند ندارم. حضرت فرمودند: ای برادر عرب! چرا استغفار نمیکنی تا حالت نیکو شود؟ عرض کرد: زیاد استغفار میکنم، اما تغییری در زندگی ام پیدا نشده است. حضرت فرمودند: ای برادر عرب خدای متعال می فرماید: فَقُلْتُ اسْتَغْفِرُوا رَبَّكُمْ إِنَّهُ كانَ غَفَّاراً (نوح/10) به آنها گفتم: «از پروردگار خويش آمرزش بطلبيد كه او بسيار آمرزنده است.
(بعد فرمودند) چون به گناه بودن بعضی از اعمالت آگاه نیستی استغفار تو ناقص است؛ زیرا از آنها استغفار نمیکنی و نتیجه نمیگیری. سپس فرمود: اینک به تو استغفاری می آموزم که اگر آن را هنگام خواب بخوانی خدا به تو وسعت رزق عطا فرماید. دعا را نوشته، به اعرابی داده و فرمودند: شب، قبل از خوابیدن،این استغفار را بخوان وگریه کن و اگر اشکت جاری نشد تباکی کن. امام حسین علیه السلام فرمود: سال بعد اعرابی به خدمت حضرت آمد و عرض کرد: یا امیرالمؤمنین! خداوند به من نعمت های زیادی عطا فرمود. شتران و گوسفندانم آن قدر زیاد شده اند که محلی برای نگه داری آن ها ندارم. آن حضرت فرمودند: ای برادر عرب! قسم به آن خدایی که محمد صلوات الله علیه را به نبوت برگزید، بنده ای نیست که با این دعا به درگاه خدا استغفار کند، مگر اینکه خدای متعال به برکت آن، گناهانش را آمرزیده، حوائجش را برآورده و به مال و اولادش فراوانی و برکت عطا فرماید. دوستانی که مایلند تمام این استغفار را بخوانند میتوانند به این لینک مراجعه بفرمایند . http://hoseinabbasi.blogfa.com/post-292.aspx قابل ذکر است که برای ازدیاد رزق و روزی اذکار و دعاهای ساده تری نیز از طرف ائمه معصومین علیهم السلام به ما رسیده است که به برخی از آنها اشاره میشود: 1- توصيه حضرت امام موسي كاظم عليه السلام به شخصي كه از پريشاني احوال و فقر شكايت داشت: بعد از نماز صبح 10 مرتبه بگو : «سُبْحان الله العظيمِ وَ بِحَمْدِه اَستَغْفِرُاللهَ وَ اسْئَلُهُ مِنْ فَضْلِه» 2- توصيه امام صادق عليه السلام جهت اداي قرض و نيكو شدن احوال : بعد از نماز صبح بگو : « تَوَكَّلْتُ عَلَى الْحَيِالقيوم الَّذِي لا يَمُوتُ و الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي لَمْ يَتَّخِذْ وَلَداً وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ شَرِيكٌ فِي الْمُلْكِ وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ وَلِيٌّ مِنَ الذُّلِّ وَ كَبِّرْهُ تَكْبِيراً اللهُمَّ انّي اَعوذُبِكَ مِنْ البُؤسِ و الفقْرِ و مِنْ غَلَبَةِ الدَّيْنِ وَالسُّقْمِ وَ اسئلكَ اَنْ تُعينَني عَلي اَداءِ حَقِّكَ اِلَيْكَ وَ اِلَي النّاسِ.» 3- به سند صحيح از حضرت امام صادق عليه السلام منقول است كه براي جلب روزي و فراهم شدن امور و اراده مال و متاع دنيا به اين ذكر پناه ببريد : «ماشاءالله لاحول و لا قوة الّا بالله » 4- فيض كاشاني دركتاب اللئالي المخزونه از حضرت رسول صلي الله عليه و آله وسلم روايت كرده كه هر كس روزي بر او تنگ است و ميخواهد كه روزي به او برسد بايد هر صبح و شام 3 مرتبه اين دعا را بخواند (گويند به حدي نتيجه ميدهد كه فرزندان آن شخص هم نيازمند نميشوند ) ذكر اين است : «يا اللهُ يا رَبِّ يا رَبِّ يا حَيُّ يا قيّوم يا ذالجلالِ و الاكرام اسْئَلَُكَ بِاسمِكَ العظيمِ الاعظَم اَنْ ترزقنى رزقا واسعا حلالا طيّبا بِرَحْمتك يا ارْحَمُ الراحمين» 5- علي عليه السلام فرمودند: نزد پيامبر از قرض شكايت كردم ايشان فرمودند:«يا علي ! اين دعا را زياد تكرار كن زيرا اگر به قدر كوه بزرگي قرض دار باشي خداوند ادا ميفرمايد و دعا اين است: « اللَّهُمَّ أَغْنِنِي بِحَلَالِكَ عَنْ حَرَامِكَ وَ بِطاعَتِك عَن مَعْصيَتِك و بِفَضْلِكَ عَمَّنْ سِوَاكَ» 6- از امام صادق عليه السلام در کتاب وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی، ج 6، ص 112، مؤسسه آل البیت، قم روايت شده كه «هر كس بعد از نماز عشا به خواندن سوره واقعه مداومت كند هرگز فقير نشود» و آية الله بهجت هم جهت رزق و روزي اين سوره را سفارش كردهاند و ابوبصير از امام صادق عليه السلام روايت كرده كه فرمودند: كسي كه هر شب سوره واقعه را بخواند : 1- خداوند او را دوست ميدارد . 2- بين مردم محبوب ميشود. 3- در دنيا از فقر و بدبختي نجات يابد. 4- آفات دنيا از او دور ميشود. 5- از رفقاء اميرالمومنين عليه السلام ميشود. 6- وارد بهشت ميشود. 7- در روز قيامت صورتش مثل ماه شب چهارده خواهد بود. برخی از سورههای دیگری كه در روایات اسلامی برای زیاد شدن رزق و روزی توصیه شده عبارتند از: 1. سوره همزه: امام صادق(علیه السلام) میفرماید: "هر كس سوره همزه را در نمازی واجب بخواند فقر از او دور میشود و روزی بر او روی میآورد..."( وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی، ج 6، ص 150) 2. سوره لیل: پیامبر اكرم(صلی الله علیه و آله) میفرماید: هر كس سوره لیل را بخواند خداوند آن قدر به او عطا میكند تا راضی شود و او را به سختی نیندازد و برایش آسان میگیرد."( مصباح الكفعمی، عاملی كفعمی، ص 444، انتشارات رضی، قم)
3. سوره مزمل: رسول اكرم(صلی الله علیه و آله) میفرماید: "هر كس سوره مزمل را بخواند در دنیا و آخرت سختی از او برداشته می شود".( مستدرك الوسائل، محدث نوری، ج 4، ص 354، مؤسسه آل البیت، قم)
4. سوره ذاریات: امام صادق(علیه السلام) میفرماید: "هر كس سوره ذاریات را روز یا شب بخواند، خداوند وضع زندگی او را اصلاح میكند و روزی فراوانی برایش میدهد..."( اعلام الدین، دیلمی، ص 377، مؤسسه آل البیت، قم)
5. سوره ممتحنه: امام سجاد(علیه السلام) میفرماید: "هر كس سوره ممتحنه را در نمازهای واجب و مستحبی بخواند خداوند....فقر و دیوانگی را بر او و فرزندانش دور میكند". و همچنین سورههای نجم، ابراهیم و... برای توسعه در رزق توصیه شده است. 6-امام صادق(علیه السلام) میفرماید: هر كس سوره ذاریات را روز یا شب بخواند، خداوند وضع زندگی او را اصلاح میكند و روزی فراوانی برایش میدهد
البته باید توجه داشت كه برای به دست آوردن روزی و مال و ثروت مشروع انسان نباید از تلاش و كوشش غافل شود و عوامل مختلف دیگر مانند علم و آگاهی نسبت به تجارت و امور مربوط به آن، مشورت و تدبیر و... در امر به دست آوردن روزی و بهبود وضع معیشتی و مادی بسیار مؤثر است.
همچنین دعاهای فراوانی در مورد وسعت رزق و روزی وارد شده ، از جملة آن ها دعایی در تعقیبات نماز صبح است:
اللّهم انی اسئلك بحق محمّد و ال محمّدٍ علیك، صلّ علی محمّد و آل محمّد واجعل النور فی بصری و البصیرهْْ فی دینی ...
هم چنین دعای حضرت مهدی(علیه السلام): اللّهم ارزقنا توفیق الطاعهْْ و بعد المعصیه .... كه قبل از مناجات خمسهْْ عشر در مفاتیح آمده است.
هم چنین دعای " یا من تحلّ به عقد المكاره ..." باز قبل از آن مناجات است.
نیز در حواشی مفاتیح الجنان دعاهایی برای وسعت رزق ذكر شده كه می توانید آن ها را حوالی زیارات امیرالمؤمنین یا از فهرست مفاتیح پیدا كنید.
و بهترین دعا برای حضرت مهدی(علیه السلام) و درخواست رؤیت حضرت ، دعای عهد است كه بعد از دعای ندبه در مفاتیح الجنان آمده است(اللّهم ربّ النّور العظیم و ربّ الكرسی الرفیع ...) و دعاهای دیگری كه به دنبال دعای عهد آمده است.
همچنین نماز شب بخواند که موجب افزایش روزی او میگردد.
پیامبر(صلی الله علیه و آله) فرمود: الصلاه... بركه فی الرزق؛ نماز باعث بركت در رزق و روزی میشود.
و نیز در روایتی آمده است: ان صلاه اللیل تدرالرزق؛ نماز شب روزی را جلب كرده و زیاد میكند.
7- امام باقر عليه السلام براي وسعت رزق بعد از نمازهاي يوميه در سجده اين دعا را ميخواندند:
« يَا خَيْرَ الْمَسْئُولِينَ وَ يَا خَيْرَ الْمُعْطِينَ ارْزُقْنِي وَ ارْزُقْ عِيَالِي مِنْ فَضْلِكَ فَإِنَّكَ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ»
8- خواندن تعقیبات نماز مخصوصا در صبح و شب یکی از ادعيه طلب رزق که مستحب است در تعقيب نماز عشاء نيز خوانده شود این دعاست و فوق العاده برای باز شدن چشمه های روزی هر فردی موثر است
اَللّهُمَّ اِنَّهُ لَيْسَ لى عِلْمٌ بِمَوْضِعِ رِزْقى ، وَ اِنَّما اَطْلُبُهُ بِخَطَراتٍ تَخْطُرُ عَلى قَلْبى ، فَاَجُولُ فى طَلَبِهِ الْبُلْدانَ ، فَاَنَا فيما اَنَا طالِبٌ كَالْحَيْرانِ ، لا اَدْرى اَفى سَهْلٍ هَوُ اَمْ فى جَبَلٍ ، اَمْ فى اَرْضٍ اَمْ فى سَمآءٍ ، اَمْ فى بَرٍّاَمْ فى بَحْرٍ ، وَ عَلى يَدَىْ مَنْ وَ مِنْ ، قِبَلِ مَنْ وَ قَدْ عَلِمْتُ اَنَّ عِلْمَهُ عِنْدَكَ ، وَ اَسْبابَهُ بِيَدِكَ ، وَ اَنْتَ الَّذى تَقْسِمُهُ بِلُطْفِكَ وَ تُسَبِّبُهُ بِرَحْمَتِكَ ، اَللّهُمَّ فَصَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ ، وَاجْعَلْ يا رَبِّ رِزْقَكَ لى واسِعاً ، وَ مَطْلَبَهُ سَهْلاً ، وَ مَاْخَذَهُ قَريباً ، وَ لاتُعَنِّنى بِطَلَبِ مالَمْ تُقَدِّرْ لى فيهِ رِزْقاً ، فَاِنَّكَ غَنِىٌّ عَنْ عَذابى ، وَ اَنَا فَقيرٌ اِلى رَحْمَتِكَ ، فَصَلِعَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ ، وَ جُدْ عَلى عَبْدِكَ بِفَضْلِكَ اِنَّكَ ذُو فَضْلٍ عَظيمٍ .
ترجمه : « خدايا براستى من جاى رزق و روزى خود را ندانم ، بلكه روى خيالهايى كه در دلم خطور مىكند آن را مىجويم و به همين جهت بدنبال آن در شهرها مىگردم و از اين رو من در طلب روزى چون شخص سرگردانى هستم كه نمىدانم آيا در دشت است يا در كوه ؟ در زمين است يا در آسمان ؟ در خشكى است يا در دريا ؟ و به دست كى است ؟ و از جانب چه شخصى است ؟ آنچه مسلم است دانسته ام كه علمش پيش تو است و اسبابش به دست تو است و تويى كه آن را به لطف خود قسمت كنى و به رحمتت وسيله اش را فراهم سازى ؛ خدايا پس بر محمد و آلش درود فرست و روزيت را اى پروردگار ( مهربان ) بر من فراخ گردان و راه درآوردنش را آسان و جاى دريافتش را نزديك كن و مرا در طلب آنچه مقدرم نكردهاى به زحمت مينداز ، زيرا تو از به زحمت انداختن من بىنيازى و من نيازمند رحمت توام ؛ پس درود فرست بر محمد و آلش و كرم كن بر بنده خود ، به فضلت كه تو داراى فضل بزرگى هستى . » کلید رزق و روزی در کلام ائمه معصومین علیهم السلام چه زیبا و جالب است روایاتی که کلید رزق و روزی را بطور صریح و واضح معرفی مینمایند رسولُ اللّه صلى الله عليه و آله و سلّم :
الرِّزقُ أسرَعُ إلى مَن يُطعِمُ الطَّعامَ ، مِن السِّكِّينِ في السَّنام .
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلّم :
روزى كسى كه اطعام مىكند ، سـريـعتر از فرو رفتن كارد در كوهان شتر ، به سويش مىآيد .
بحار الأنوار : 74/362/71 منتخب ميزان الحكمة : 234 قال رسول الله صلى الله عليه و آله و سلّم
لمّا قيلَ لَهُ : اُحِبُّ أن يُوَسَّعَ عَلَيَّ في الـرِّزقِ ؟ : دُمْ على الطَّهـارَةِ يُوَسَّعْ علَيكَ في الرِّزقِ .
به رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلّم عرض شد : دوست دارم روزيم زياد شود ؛ فرمود :
پيوسته در حال طهارت و پاكيزگى باش ، روزيت افزايش مىيابد .
كنز العمّال : 44154 منتخب ميزان الحكمة : 234 ------------------------------------------------------
عنه صلى الله عليه و آله و سلّم :
أكثِرُوا مِن الصَّدَقَةِ تُرزَقُوا .
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلّم :
صـدقـه زياد بدهيد ، تا خداوند به شما روزى بدهد .
بحار الأنوار : 77 / 176 / 10 منتخب ميزان الحكمة : 234 ------------------------------------------------------
امير المؤمنين عليٌّ عليهالسلام :
مُواساةُ الأخِ في اللّه عز و جل تَزِيدُ في الرِّزقِ .
امام على عليهالسلام :
كمك مالى به برادر دينى ، روزى را زياد مىكند.
بحار الأنوار : 74 / 395 / 22 منتخب ميزان الحكمة : 236 ------------------------------------------------------
عنه عليهالسلام :
استِعمالُ الأمانَةِ يَزِيدُ في الرِّزقِ .
امام على عليهالسلام :
امانتدارى، روزى را مىافزايد.
بحار الأنوار : 75 / 172 / 8 منتخب ميزان الحكمة : 236 ------------------------------------------------------
عنه عليهالسلام :
مَن حَسُنَتْ نِيّتُهُ ، زِيدَ في رِزقِهِ .
امام على عليهالسلام :
هر كه خـوش نيّت باشـد ، روزيش زياد شود .
بحار الأنوار : 103 / 21 / 18 منتخب ميزان الحكمة : 236 ------------------------------------------------------
الإمامُ الباقرُ عليهالسلام :
علَيكَ بالدعاءِ لإخوانِكَ بظَهْرِ الغَيبِ فإنّهُ يَهِيلُ الرِّزقَ .
امام باقر عليهالسلام :
پشت سر برادرانت دعا كن ، كه اين كار روزى را به طرف تو سرازير مىكند .
بحار الأنوار : 76 / 60 / 14 منتخب ميزان الحكمة : 236 ------------------------------------------------------
عنه عليهالسلام :
الزَّكاةُ تَزِيدُ في الرِّزقِ .
امام باقر عليهالسلام :
زكات دادن، روزى را مىافزايد.
بحار الأنوار : 96 / 14 / 27 منتخب ميزان الحكمة : 236 ------------------------------------------------------
الإمامُ الصّادقُ عليهالسلام :
مَن حَسَّنَ بِرَّهُ أهلَ بَيتِهِ زِيدَ في رِزقِهِ .
امام صادق عليهالسلام :
هركه با خانواده خود نيكوكار باشد ، روزيش زياد شود .
بحار الأنوار : 69 / 408 / 117 منتخب ميزان الحكمة : 236 ------------------------------------------------------
عنه عليهالسلام :
إنّ البِرَّ يَزِيدُ في الرِّزقِ .
امام صادق عليهالسلام :
نيكوكارى ، روزى را زياد مىكند .
بحار الأنوار : 74 / 81 / 84 منتخب ميزان الحكمة : 236 ------------------------------------------------------
عنه عليهالسلام :
حُسنُ الخُلُقِ يَزِيدُ في الرِّزقِ .
امام صادق عليهالسلام :
خوشخويى ، روزى را زياد مىكند .
بحار الأنوار : 71 / 396 / 77 منتخب ميزان الحكمة : 236 ------------------------------------------------------
عنه صلى الله عليه و آله و سلّم :
مَن سَرَّهُ أن يُبسَطَ لَهُ في رِزقِهِ ويُنسَأَ لَهُ في أجَلِهِ فَلْيَصِلْ رَحِمَهُ .
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلّم :
هر كه خوش دارد روزيش زياد و عمرش دراز شود ، صله رحم به جا آورد .
الخصال : 32 / 112 منتخب ميزان الحكمة : 406 ------------------------------------------------------
الإمامُ الباقرُ عليهالسلام :
مُروا شيعَتَنا بِزِيارَةِ قَبرِ الحُسَينِ بنِ عَلِيٍّ عليهالسلام؛ فإنَّ إتيانَهُ يَزيدُ في الرِّزقِ ، ويَمُدُّ في العُمرِ ، ويَدفَعُ مَدافِعَ السُّوءِ .
امام باقر عليهالسلام :
شيعيان ما را به زيارت قبر حسين بن على عليهالسلام فرمان دهيد ؛ زيرا زيارت آن ، روزى را زياد مىكند ، عمر را دراز مىگرداند و بديها را دور مىسازد .
بحار الأنوار : 101 / 4 / 12 منتخب ميزان الحكمة : 408 ------------------------------------------------------
رسولُ اللّه صلى الله عليه و آله و سلّم :
صِلَةُ الرَّحِمِ تَزيدُ فيالعُمرِ ، وتَنفي الفَقرَ .
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلّم :
صله رحم ، عمر را زيــاد مىكند و فقر را از بين مىبرد .
بحار الأنوار : 74 / 103 / 61 منتخب ميزان الحكمة : 452 ------------------------------------------------------
امير المؤمنين عليٌّ عليهالسلام :
داوُوا الفَقرَ بالصَّدقَةِ والبَذلِ .
امام على عليهالسلام :
فقر را باصدقه و بخشش ، درمان كنيد .
غرر الحكم : 5156 منتخب ميزان الحكمة : 452 ------------------------------------------------------
الإمامُ الباقرُ عليهالسلام :
البِرُّ وصَدقَةُ السِّرِّيَنفِيانِ الفَقرَ .
امام باقر عليهالسلام :
نيكى كردن و صدقه نهانى، فقر را از بين مىبرند.
بحار الأنوار : 74 / 81 / 83 منتخب ميزان الحكمة : 452 ------------------------------------------------------
الإمامُ الصّادقُ عليهالسلام :
ضَمِنتُ لِمَنِ اقتَصَدَأن لا يَفتَقِرَ .
امام صادق عليهالسلام :
من براى كسى كه ميانهروى (و صرفهجويى) كند ، ضمانت مىكنم كه فقير نشود .
الخصال : 9 / 32 منتخب ميزان الحكمة : 452 ------------------------------------------------------
عنه صلى الله عليه و آله و سلّم :
مَنِ اقتَصَدَ أغناهُ اللّهُ .
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلّم :
هر كه ميانه روى كند ، خداوند توانگرش گرداند .
تنبيه الخواطر : 1 / 167 منتخب ميزان الحكمة : 466 ------------------------------------------------------
الإمامُ الباقرُ عليهالسلام :
كَنسُ البُيوتِ يَنفي الفَقرَ .
امام باقر عليهالسلام :
جارو كردن اتاقها فقر را از بين مىبرد .
وسائل الشيعه : 3/ 571 / 2 منتخب ميزان الحكمة : 562 ------------------------------------------------------
الإمامُ الصّادقُ عليهالسلام :
غَـسـلُ الإنـاءِ وكَسـحُ الفِناءِ ، مَجلَبَةٌ للرِّزقِ .
امام صادق عليهالسلام :
شستن ظرف و جارو زدن جلو در منزل ، باعث جلب روزى مىشود .
الخصال : 54 / 73 منتخب ميزان الحكمة : 562 حدیث زیبای دیگری از مولا علی علیه السلام در کتاب الخصال (ج 2 باب 16 ص 504). و کتاب روضة الواعضين ( ج 2 ص 455 )هست که بطور تقریبی آنچه موجبات فقر و باعث گشایش رزق و روزی است را مجموعا یکجا بیان میفرمایند. ما روي عن أمير المؤمنين علي بن أبي طالب عليه السلام أولاً : في ما يورث الفقر
1- ترك نسيج العنكبوت في البيت يورث الفقر.
2- البول في الحمام ( المسبح ) يورث الفقر.
3- والأكل على الجنابة يورث الفقر.
4- والتخلل بالطرفاء يورث الفقر.
5- والتمشط من قيام يورث الفقر.
6- وترك القمامة في البيت يورث الفقر.
7- واليمين الفاجرة تورث الفقر.
8- والزنا يورث الفقر.
9- وإظهار الحرص يورث الفقر.
10- والنوم بين العشائين يورث الفقر.
11- والنوم قبل طلوع الشمس يورث الفقر.
12- وترك التقدير في المعيشة يورث الفقر.
13- وقطيعة الرحم تورث الفقر.
14- واعتياد الكذب يورث الفقر.
15 - وكثرة الاستماع إلى الغناء تورث الفقر .
16- وردَّ السائل الذاكر بالليل يورث الفقر .
ثانياً : في ما يزيد في الرزق
1- الجمع بين الصلاتين يزيد في الرزق.
2- والتعقيب بين الغداة وبعد العصر يزيد في الرزق.
3- وصلة الرحم تزيد في الرزق.
4- وكسح الفناء يزيد في الرزق.
5- مواساة الأخ في الله تعالى يزيد في الرزق.
6- والبكور في طلب الرزق يزيد في الرزق..
7- والاستغفار يزيد في الرزق.
8- واستعمال الأمانة يزيد في الرزق.
9- وقول الحق يزيد في الرزق.
10- وإجابة المؤذن يزيد في الرزق.
11- وترك الكلام في الخلاء يزيد في الرزق.
12- وترك الحرص يزيد في الرزق.
13- وشكر المنعم يزيد في الرزق.
14- واجتناب اليمين الكاذبة يزيد في الرزق..
15- والوضوء قبل الطعام يزيد في الرزق.
16- وأكل ما يسقط من الخٍوان يزيد في الرزق.
17- ومن سبح الله تعالى كل يوم ثلاثين مرة دفع الله تعالى عنه سبعين نوعاً من البلاء أيسرها الفقر. درخاتمه و برای جمع بندی و تکمیل این بحث اموری ذکر می شوند که بر اساس روایات در گستراندن سفره نعمت و روزی و جمع شدن بساط فقرو تهیدستی فوق العاده موثرند. موضوعاتی که در جلب روزی و دفع فقر تاثیرگذارند بطور فهرست وار بیان میگردند: 1. زیارت مرقد مطهر سیدالشهداء علیه السلام امام باقر علیه السلام فرمودند: مُرُوا شِیعَتَنَا بِزِیَارَةِ قَبْرِ الْحُسَیْنِ ع فَإِنَّ إِتْیَانَهُ یَزِیدُ فِی الرِّزْقِ وَ یَمُدُّ فِی الْعُمُرِ وَ یَدْفَعُ مَدَافِعَ السَّوْءِ ؛ پیروان ما را به زیارت مرقد حضرت حسین علیه السلام امر کنید زیرا که این عمل رزق را زیاد کرده و عمر را طولانی می کند و نیز راههای رسیدن به ناگواری را مسدود می نماید. 2. ازدواج امام صادق علیه السلام فرمودند: جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِیِّ ص فَشَكَا إِلَیْهِ الْحَاجَةَ فَقَالَ تَزَوَّجْ فَتَزَوَّجَ فَوُسِّعَ عَلَیْهِ ؛ مردی خدمت رسول اکرم صلی الله علیه و آله رسید و نزد آن حضرت از فقر و نیازمندی خود گلایه کرد. حضرت به او فرمود: «ازدواج کن». آن مرد ازدواج کرد و در زندگی اش گشایش ایجاد شد. در روایت دیگری حضرت فرمودند: الرِّزْقُ مَعَ النِّسَاءِ وَ الْعِیَالِ ؛ رزق و روزی همراه با همسر و فرزندان است. نکته قابل توجه در این روایات: آنچه امروزه در آستانه فرهنگ شدن است باور و رفتاری است کاملا در مقابل و مخالف فرهنگ اسلامی. کم نیستند جوانانی که همسر را فردی هزینه بر و فرزند را نان خور اضافی می دانند و بر این باورند که هر یک از اینها انسان را یک قدم به فقر کامل نزدیک می کند. در حالی که با رجوع به فرهنگ اسلامی و برگزاری ازدواجی کم هزینه و رعایت نکاتی که پیش از این گذشت، همسر و هر یک از فرزندان به مثابه بستر رودخانه ای هستند که رزق را از سرچشمه روزی نصیب انسان می کنند. 3. نماز شب امام رضا علیه السلام فرمود: رسول اکرم صلی الله علیه و آله در وصیت خود به علی علیه السلام سه بار فرمود «عَلَیْكَ بِصَلَاةِ اللَّیْلِ» بر تو لازم است که به نماز شب اهمیت دهی؛ چرا که نماز شب رزق را زیاد می کند؛ به زیبایی چهره می افزاید و اخلاق آدمی را نیکو می گرداند. پیروان ما را به زیارت مرقد حضرت حسین علیه السلام امر کنید زیرا که این عمل رزق را زیاد کرده و عمر را طولانی می کند و نیز راههای رسیدن به ناگواری را مسدود می نماید 4. استغفار امیرالمومنین علیه السلام فرمود: الِاسْتِغْفَارُ یَزِیدُ فِی الرِّزْقِ ؛ طلب بخشش از خداوند متعال رزق و روزی را زیاد می کند. 5. زکات دادن هرجند در نگاه دنیابین پرداخت زکات، غرامت است و موجب کاستی مال؛ اما در نگاه دینی خدابین دادن زکات، غنیمت است و باعث افزایش دارائی. امام باقر علیه السلام فرمودند: الزَّكَاةُ تَزِیدُ فِی الرِّزْقِ ؛ زکات رزق را زیاد می کند. 6. صدقه امیر المومنین علیه السلام فرمود: الصَّدَقَةُ تَدْفَعُ الْبَلْوَى وَ تَزِیدُ فِی الرِّزْقِ وَ الْغِنَى وَ تَدْفَعُ مِیتَةَ السَّوْءِ ؛ صدقه بلا را دفع می کند و بر مقدار روزی و بی نیازی می افزاید و مرگ ناگوار را از انسان دور می کند. 7. نیکی به دیگران رسول اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند: إنَّ البرَّ یَزِیدُ فِی الرِّزقِ وَ إِنَّ العَبدَ لَیَحرُمُ الرِّزقَ بِالذَّنبِ یُصِیبُهُ ؛ رفتار پسندیده روزی را زیاد می کند و همانا انسان به واسطه گناهی که مرتکب می شود از آن روزی تعیین شده اش محروم می شود. 8. سحرخیزی در طلب روزی چه بسیار فرق است بین مردمی که بعد از نماز صبح و قبل از طلوع آفتاب به سوی محلهای کسب خود روانه می شوند و با توکل به خدای متعال یک روز کاری را آغاز می کنند با مردمی که نماز خوانده نخوانده ساعت 9 صبح از خواب بیدار شده و خرامان خرامان راهی محل کار خود می شوند. بر اساس آموزه های دینی رزق و روزی گروه اول بیش از گروه دوم است. امیر المومنین علیه السلام فرمود: اَلْبُكُورُ فِی طَلَبِ الرِّزْقِ یَزِیدُ فِی الرِّزْقِ ؛ اول صبح به دنبال روزی رفتن سبب افزایش رزق و رزوی می شود. 9. حسن همجواری رعایت حقوق همسایه و هر کس که در کنار و نزدیک ما زندگی می کند از جمله اموری است که تاثیری شگفت در ازدیاد رزق و روزی دارد. امام صادق علیه السلام فرمودند: حُسْنُ الْجِوَارِ یَزِیدُ فِی الرِّزْقِ ؛ وسعت رزق ار بخواهى در جهان باش خوشرفتار با همسایگان امام رضا علیه السلام فرمود: رسول اکرم صلی الله علیه و آله در وصیت خود به علی علیه السلام سه بار فرمود «عَلَیْكَ بِصَلَاةِ اللَّیْلِ» بر تو لازم است که به نماز شب اهمیت دهی؛ چرا که نماز شب رزق را زیاد می کند؛ به زیبایی چهره می افزاید و اخلاق آدمی را نیکو می گرداند 10. نظافت خانه و محل زندگی امیر المومنین علیه السلام فرمود: نَظِّفُوا بُیُوتَكُمْ مِنْ غَزْلِ الْعَنْكَبُوتِ فَإِنَّ تَرْكَهُ فِی الْبَیْتِ یُورِثُ الْفَقْر ؛ خانه هایتان را از تار عنکبوت پاکیزه گردانید زیرا وجود آن در خانه باعث فقر و تنگدستی می شود. و در روایتی دیگر امام صادق علیه السلام فرمود: خداوند تمیزى و زینت را دوست دارد و كثیفی و آلودگى را نمی پسندد. خداى عز و جل هر گاه نعمتی بر بندهاش ارزانى می دارد دوست دارد كه اثر آن را در او ببیند. از حضرت پرسیدند چطور اثر نعمت را آشكار كند. فرمود: لباسش را تمیز و خودش را خوشبو كند. خانهاش را سفیدکاری و زباله هاى خانه را جارو كند به طورى كه روشن كردن چراغ پیش از غروب خورشید فقر و تهى دستى را نابود كرده و روزى را زیاد می كند. 11. رعایت نظافت و بهداشت شخصی گذشته از اهمیت ویژه ای که اسلام به رعایت بهداشت فردی و اجتماعی می دهد در این خصوص هم عمل به دستوراتی نظیر شستن دستها قبل از غذا و بعد از آن را موجب رفع فقر و باعث افزایش عمر معرفی می کند. در روایتی دیگر امام صادق علیه السلام فرمود: کوتاه کردن سبیل، گرفتن ناخنها و شستن سر با گل خطمی در روز جمعه فقر را می راند و رزق را بیشتر می کند. 12. نیکو سخن گفتن از دیگر اموری که در جلب روزی موثر است نیکو سخن گفتن با اطرافیان است. کسانی که لحنی تند و زننده دارند؛ حرف خوب نمی زنند و خوب حرف زدن را هم بلد نیستند از نعمت خوش روزی بودن بی بهره اند. رسول اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند: طِیبُ الْكَلَامِ یَزِیدُ فِی الرِّزْقِ ؛ نیکو سخن گفتن رزق را افزایش می دهد. امید است با رعایت آموزه های دینی همواره زندگی پر خیر و برکتی داشته باشیم و هیچگاه فقر و گرفتاری بر زندگی ما سایه نیفکند. نتیجه: پس چشمه های روزی وآنچه سبب گشایش و افزایش رزق انسانهاست در یک کلمه و معنا خلاصه میشود که آن «عبادت» و بندگی با خلوصِ باریتعالی است که در مصادیق متفاوتی تجلی دارد که از آن جمله است: کسب معرفت، ایمان، اخلاص، نماز، تلاوت قرآن کریم، دعا، پرهیز از گناه، استغفار، توبه، صله ارحام، انفاق و صدقه، کار و تلاش در هر عرصه و صنفی برای خدا نه برای نان، امر به معروف (از جمله نماز) و نهی از منکر (معصیت خدا) و ... . پس با معرفت، اخلاص و لذت تمام بندگی کنیم، که او خود رازقی غنی، جواد و کریم است.
+ نوشته شده در دوشنبه یازدهم شهریور ۱۳۹۲ساعت 15:45 توسط حسین عباسی
|
|
درباره وبلاگ  حسین عباسی
کارشناس مشاور خانواده و مسائل مذهبی
|
